“Or”a Devam: Üç Hal Daha

TUNCAY BİRKAN Bir önceki yazıda üç farklı şekilde çevrilebileceğine dikkat çektiğim “or” için, bazı bağlamlarda (bir çevirmen amentüsü olsa, içinde en sık geçen kelime bağlam olurdu herhalde) üç farklı Türkçe karşılık daha kullanılabileceğine dikkat çekmek istiyorum bu yazıda da. “Şu

Devamı

“AND/UND/ET= VE” Denklemi Yanlıştır

TUNCAY BİRKAN Yine basit kelimelerden gidiyoruz. Bu “ufak ama mide bulandıran” basit ayrıntılar, çapaklar bir dolu metnin okunurluğunu, akıcılığını olumsuz yönde etkilediği, bazen de düpedüz yanlış anlamalara neden olabildiği için bir süre daha bunlar üzerinde oyalanacağız… Bu seferki konumuz “ve”.

Devamı

Türkçenin Zaman Kipi Zenginliği: Hem İmkân Hem Tuzak

TUNCAY BİRKAN Bu yazıda zaman kiplerinden bahsedeceğim, ama peşinen söyleyeyim: takip kolaylığı açısından kiplerin bilimsel adlarını zikretmeyeceğim, o kipte kullanılan ekleri isim haline getireceğim. Birkaç hafta önce Radikal İki’de sayın Ümit Kardaş’ın bir yazısı yayınlandı. İçinde Edward Said’in de sık

Devamı

Türkçede Cümlenin Bilgi Yapısı Üstüne Kısa Bir Not

SAVAŞ KILIÇ Cümle yapısı nispeten esnek olan dillerde, kelimelerin cümle içinde hangi sırayla kullanıldığı, söylem veya metinde verimli, etkili bilgi aktarımında önemli rol oynar. Okul dilbilgisinde “cümlede vurgu” diye öğretilen şey, Türkçe cümlenin bilgi yapısı konusunda basit de olsa bir

Devamı

Türkçede Artikelin (Tanımlık, Harfitarif) Bulunmayışı

SAVAŞ KILIÇ Türkçede morfolojik kategori (sözcük türü) olarak artikel bulunmadığı doğruysa da, Türkçeye özgü birtakım biçim birimleri veya dizim kuruluşları, İng. ve Fr. artikelleri karşılayabilmekte veya (tersinden bakarsak) söz konusu dillere ancak artikellerle çevrilebilmektedir. Gönderileni belirsiz (indefinite / indéfini)  artikelleri

Devamı

Özne ile Yüklemin Çoğulluk Bakımından Uyumu

SAVAŞ KILIÇ Türkçede 3. tekil şahıs fiil cümlelerinin çekiminde Ø (sıfır) ile temsil edilir: (1) Ahmet eve gitmedi(Ø).i Buna karşılık 3. çoğul şahıs çekiminde –lAr ekinin kullanımı çeşitli koşullara (bilinçdışı kurallara) bağlıdır. 3. çoğul şahıs çekim eki, I) daha önce sözü geçmiş (bkz. ileride

Devamı

O / Onlar: O ve Onlar Zamirlerinin Yanlış Kullanımı ve Zamir Düşürme, Kendi Zamiri

SAVAŞ KILIÇ I) Türkçede kişi zamirlerinin kullanım koşulları Türkçede kişi zamirlerinin kullanımı Batı dillerinden farklıdır. Eklemeli bir dil olduğu için şahıs bilgisi hem yüklemdeki çekim ekleriyle hem de bağımsız zamirlerle verilebilmektedir. Bu nedenle Türkçe de “zamir düşüren diller” arasında sayılabilir.

Devamı

Çoğul Tamlayan Olur mu?

SAVAŞ KILIÇ Çoğul tamlayanlı belirtisiz isim tamlamalarının sıklığı, İngilizce ve Almancada olduğu gibi, Türkçede de, Fransızcanın aksine, düşüktür. Düşük derken, gerçekten düşük: Yüzde birin altında.i Dolayısıyla, Fransızcadan yapılan çevirilerde sık rastlanan “çoğul tamlayanla kurulmuş belirtisiz isim tamlamaları” okuyanı yadırgatıyor. Özellikle

Devamı

-ce/ca Eki Türkçede Zarf Yapar mı?

SAVAŞ KILIÇ Çevirilerde sık karşılaşılan Türkçe sorunlarından biri, öteden beri zarf kategorisiyle ilgilidir. Batı dillerinden yapılan çevirilerde, İng. +ly eki ve Fr. +ment eki, Türkçe +ce/ca (=+cA) eki ile karşılanmaya çalışılıyor: Kurdukları metnin kök ve ek yapısı bakımından (yani, “morfolojik”

Devamı

“Or”un Üç Halinden Yola Çıkarak

TUNCAY BİRKAN İngilizcedeki en basit kelimelerden biri olan “or”un üç farklı şekilde çevrilebileceğini gözardı ediyor birçok çevirmen. Hayır hayır, “ya da”, “veya”, “yahut” seçeneklerinden bahsetmiyorum.   Bunlar çevirmenin dil tercihine bağlı seçimler ve hepsi de aynı anlama geliyor sonuç olarak.

Devamı